Aile Hayatının ehemmiyeti için özet bir tarifi alalım:

Hiçbir zaman unutmayalım ki: İnsanların dünya hayatında en kapsamlı, geniş merkez ve en esaslı zemberek (hareketi sağlayan güç merkezi) ve dünyevî saadet için bir cennet, bir melce, sığınak, bir tahassungâh (sığınak) ise, aile hayatıdır.

Ve herkesin evi, küçük bir dünyasıdır. Ve o ev ve aile hayatının hayatı ve saadeti ise; eşler arasında samimî ve ciddî ve vefalı olarak hürmet ve hakiki ve şefkatli ve fedakârâne (canını ve her şeyini feda eder derecesinde) merhamet ile olabilir.

Ve bu hakikî hürmet ve samimî merhamet ise, ebedî bir arkadaşlık ve daimî bir refakat (yoldaşlık, eşlik etme) ve devamlı, sürekli bir beraberlik ile olabilir. Ve hadsiz bir zamanda ve hudutsuz bir hayatta birbiriyle babaya yakışır bir şekilde, evlada yakışır şekilde, kardeş olarak, arkadaş olarak münasebetlerin (ilişkilerin) bulunmak fikriyle ve inancıyla olabilir.

Meselâ erkek der: "Bu eşim, hanımım ebedî (sonsuz) bir âlemde, ebedî, sonsuz bir hayatta daimî bir hayat arkadaşımdır, eşimdir. Şimdilik ihtiyar ve çirkin olmuş ise de zararı yok. Çünkü ebedî bir güzelliği var, gelecek. Ve böyle daimî arkadaşlığın hatırı için her bir fedakârlığı ve merhameti yaparım" diyerek, o ihtiyare (yaşlı, kocamış) karısına, güzel bir hûri (Cennet kızı) gibi muhabbetle, şefkatle, merhametle mukabele edebilir.

Yoksa kısacık bir iki saat gösterişte, şeklen bir arkadaşlıktan sonra ebedî, sonsuz bir firak (ayrılık) ve dostlarından ayrı düşmeye uğrayan arkadaşlık nasıl bir arkadaşlıktır? Elbette gayet şeklen ve geçici ve esassız, hayvan gibi bir insanın kendi cinsinden olana acıması mânâsında ve bir mecazî merhamet ve sunî bir hürmet verebilir.

Ve hayvanlarda olduğu gibi, başka menfaatler ve sair galip hisler, o hürmet ve merhameti mağlûp edip o dünya cennetini cehenneme çevirir.

İşte, haşre imanın yüzer neticeleri, sonuçları vardır. Bunlardan birisi, insanlığın toplumsal hayatıyla ilişkilidir.

Ve bu tek neticenin de yüzer yönünden ve faydalarından haşir (öldükten sonra dirilme) hakikatinin gerçekleşme ve meydana gelmesi, insaniyetin yüksek hakikatı ve kapsamlı ihtiyacı derecesinde kesindir.

Örnek vermek gerekirse; insanın midesindeki ihtiyacın varlığı, yiyeceklerin varlığına delil olma, işaret etmeden daha açıktır. Ve daha çok gerçekleşmesini bildirir.

Ve eğer bu haşir hakikatinin neticeleri insaniyetten çıksa, o çok ehemmiyetli ve yüksek ve hayatlı, canlı olan insaniyet mahiyeti, özelliği, pis, kirli ve mikrop yuvası bir leş (kokmuş hayvan ölüsü) hükmüne alçalacağını ispat eder.

Beşerin, insanların idare ve ahlâk ve sosyal hayatı ile çok alâkalı, ilgili olan sosyologlar ve siyasetçiler ve ahlâk bilimcilerin kulakları çınlasın! Gelsinler, bu boşluğu neyle doldurabilirler? Ve bu derin yaraları neyle tedavi edebilirler? (Dokuzuncu Şua’dan faydalanılmıştır.)