Yeni bir iç tesisatta veya mevcut hattın değiştirilmesinde süreç; yerinde keşif, proje hazırlığı, dağıtım şirketinin onayı, projeye uygun montaj, sızdırmazlık kontrolü ve gaz açma aşamalarının birbirini tamamlamasıyla ilerler. Bu nedenle sahadaki montaj tamamlanmış olsa bile iş, dağıtım şirketinin kontrol ve gaz verme adımı sonuçlanmadan bitmiş sayılmaz.
İşin kapsamını baştan tarif etmek için Usta Pazarı'ndaki doğalgaz tesisatı sayfasında ihtiyaç türü ve bağlantı kapsamı üzerinden ilerlenebilir. Sayfa yeni iç tesisat, kombi veya şofben bağlantısı, gaz kaçağı kontrolü ve tadilat ya da taşıma gibi farklı ihtiyaçları birbirinden ayırır. Bu ayrım önemlidir çünkü yeni tesisat ile mevcut bir hattaki değişiklik aynı proje ve uygulama kapsamına sahip olmayabilir.
Süreyi neden yalnız montaj belirlemez?
Doğalgaz işlerinde toplam takvimi sadece borunun ne kadar sürede döşendiğiyle değerlendirmek yanıltıcıdır. Montajdan önce projenin hazırlanması ve gerekli onayın alınması, montajdan sonra ise kontrol ve gaz açma randevusunun tamamlanması gerekir. Projede revizyon istenmesi, sahadaki uygulamanın projeyle uyuşmaması veya dağıtım şirketinin kontrol takvimi, işin tamamlanma zamanını doğrudan etkileyebilir.
Bu yüzden teklif görüşmesinde “montaj ne zaman biter?” sorusunun yanında “proje onayı kim tarafından takip edilecek?”, “gaz açma başvurusu kapsama dahil mi?” ve “kontrolde düzeltme istenirse süreç nasıl yönetilecek?” soruları da netleştirilmelidir. Böylece fiziksel iş ile idari ve teknik onay süreci birbirine karıştırılmaz.
Aşama | Temel amaç | Sonraki adıma geçiş için beklenen durum |
Keşif | Tesisat güzergâhını ve cihaz bağlantılarını belirlemek | Uygulanabilir kapsamın netleşmesi |
Proje | İç tesisatı teknik kurallara göre projelendirmek | Dağıtım şirketine sunulabilecek proje |
Onay | Projenin ilgili dağıtım şirketi tarafından değerlendirilmesi | Uygulamaya esas onayın alınması |
Montaj | Onaylanan projeye göre tesisatı uygulamak | Kontrole hazır iç tesisat |
Sızdırmazlık kontrolü | Tesisatın güvenli kullanım için kontrol edilmesi | Gaz açma kontrolüne uygunluk |
Gaz açma | Dağıtım şirketi kontrolü sonrası kullanıma geçişi tamamlamak | Uygun bulunan tesisata gaz verilmesi |
Aşamaların sırası önemlidir çünkü her adım bir sonraki kontrolün dayanağını oluşturur. Keşifte seçilen güzergâh projeye dönüşür, proje onayı uygulamanın çerçevesini belirler, montaj bu çerçeveye göre yapılır ve son kontroller gaz açma kararına zemin hazırlar. Bu zincirde bir aşamanın eksik bırakılması, sonraki aşamada yeniden işlem doğurabilir. Özellikle evde tadilat devam ediyorsa dolap, tezgâh, cihaz yeri ve duvar düzeni gibi kararların doğalgaz projesiyle çelişmemesi için uygulamalar birbirinden bağımsız planlanmamalıdır.
Ev sahibi açısından en doğru zaman planı da bu bağımlılıkları görünür hale getirmektir. Firmanın sahada çalışacağı dönem ile dağıtım şirketinin değerlendirme ve randevu süreci ayrı başlıklar olarak düşünülmelidir. Böylece “tesisat tamamlandı” ifadesinin yalnız fiziksel montajı mı yoksa gazın kullanıma açılmasına kadar olan tüm süreci mi anlattığı baştan netleşir.
Keşif hangi bilgileri netleştirir?
Keşif, tekliften önce yalnızca boru metrajına bakılan bir ziyaret değildir. Sayaç konumu, kombi ve ocak gibi cihazların planlanan yerleri, borunun geçeceği güzergâh, mevcut tesisatın durumu ve yapılacak değişikliğin niteliği birlikte değerlendirilir. Kombi yeri değişecekse yalnız gaz borusu değil, cihazın bulunduğu noktanın proje açısından uygunluğu da hesaba katılır.
Bu aşamada “mevcut hattı uzatmak” ile “yeni iç tesisat yapmak” arasındaki farkın doğru kurulması gerekir. Bazı değişiklikler mevcut projenin revize edilmesini gerektirebilir. Bunun nasıl ele alınacağı, ilgili dağıtım şirketinin teknik kuralları ve yetkili firmanın hazırlayacağı proje üzerinden belirlenir.
Proje ve onay aşaması nasıl işler?
Doğalgaz iç tesisatı, serbestçe çizilip uygulanabilen bir ev tadilatı değildir. Proje ve uygulama, ilgili dağıtım şirketinin yetkilendirme sistemi kapsamında çalışan firmalar tarafından yürütülür. EPDK'nın doğal gaz piyasası düzenlemeleri de iç tesisat proje onayı, kontrol, test ve işletmeye alma işlemlerini ayrı teknik süreçler olarak ele alır.
Keşifte belirlenen hat ve cihaz yerleşimi projeye aktarılır, ardından proje dağıtım şirketinin değerlendirmesine sunulur. Uygun bulunmayan bir detay varsa revizyon gerekebilir. Bu nedenle montaja başlamadan önce projenin hangi aşamada olduğu açıkça bilinmelidir. Onaydan önce sahada yapılan değişikliklerin sonradan projeye uydurulmaya çalışılması, kontrol aşamasında gereksiz sorun çıkarabilir.
Montaj onaylanan projeye göre ilerler
Proje onaylandıktan sonra boru güzergâhı, vana ve cihaz bağlantı noktaları onaylanan plana göre uygulanır. Burada amaç sadece estetik veya kısa bir hat oluşturmak değil, teknik kurallara uygun bir iç tesisat ortaya çıkarmaktır. Ev sahibi açısından en yararlı kontrol, uygulamanın kapsamını teklif ve proje ile karşılaştırmaktır; gaz hattında kendi başına test veya müdahale yapmak doğru değildir.
Montaj sırasında önceden görülmeyen bir koşul ortaya çıkarsa değişikliğin proje açısından nasıl ele alınacağı yetkili firma tarafından değerlendirilmelidir. Duvar düzeni, cihaz konumu veya güzergâh değişikliği küçük görünse bile gaz tesisatında “sahada karar verip devam etme” yaklaşımı her zaman uygun olmayabilir.
Sızdırmazlık kontrolü neden ayrı bir adımdır?
Tesisat tamamlandığında hattın gaz açmaya uygun olup olmadığının kontrol edilmesi gerekir. Sızdırmazlık testi bu sürecin ayrılmaz parçalarından biridir ve uygulanması profesyonel sorumluluk gerektirir. Ev sahibine evde uygulanabilecek bir test yöntemi öğretmek yerine, testin yetkili süreç içinde yapıldığının ve kontrol kaydının tamamlandığının teyit edilmesi daha güvenli bir yaklaşımdır.
Kontrol sonucunda uygunsuzluk görülürse önce sorun giderilir, ardından gerekli yeniden kontrol süreci işletilir. Bu nokta, “borular döşendi” ile “tesisat gaz açmaya hazır” ifadelerinin neden aynı anlama gelmediğini gösterir.
Gaz açma randevusu sürecin son halkasıdır
Gaz açma, montaj ekibinin tek başına tamamladığı bir işlem değildir. İlgili dağıtım şirketinin kontrolü ve işletmeye alma prosedürü devreye girer. Proje ile sahadaki uygulamanın uyumu ve gerekli kontrollerin tamamlanması bu aşamanın temelidir. Uygunsuzluk tespit edilirse gaz verilmeden önce düzeltme istenebilir.
Bu nedenle toplam süre için kesin gün sözü vermek sağlıklı değildir. Sahadaki iş kısa sürede tamamlanabilse bile proje değerlendirmesi, olası revizyonlar ve gaz açma randevusu takvimin belirleyici parçalarıdır. İş planı yapılırken mutfak veya kombi kullanımına ilişkin beklentiler bu bağımlılıklar dikkate alınarak kurulmalıdır.
Teklifte hangi kapsamlar ayrı yazılmalı?
Doğalgaz tesisatı teklifini yalnız boru ve işçilik satırı üzerinden okumak yeterli değildir. Proje hazırlığı, proje takibi, malzeme, montaj, sızdırmazlık kontrolü ve gaz açma sürecinin takibi teklif kapsamında açıkça ayrıştırılmalıdır. Böylece bir firmanın yalnız montajı, diğerinin ise proje ve açma işlemlerinin takibini de üstlendiği durumlar daha kolay karşılaştırılır.
Bir “usta bul” aramasında ilk bakılacak konu yalnız teklifin kapsamı değil, işi yapacak firmanın ilgili dağıtım şirketi nezdindeki yetki durumudur. Platform profili veya kayıt bilgisi tek başına doğalgaz işi için yetki kanıtı sayılmamalıdır. Yetki, hizmet verilecek bölgedeki dağıtım şirketinin sistemi üzerinden doğrulanmalıdır.
Usta Pazarı bu süreçte nerede durur?
Usta Pazarı bir hizmet pazaryeri ve ev dekorasyon mağazasıdır; doğalgaz tesisatını kendisi döşemez ve gaz açma işlemini gerçekleştirmez. Platform üzerinden oluşturulan taleplere kayıtlı ustalar ve firmalar teklif verebilir. “Usta Pazarı ile usta bul” yaklaşımı, farklı hizmet sağlayıcıların kapsamlarını karşılaştırmayı kolaylaştırabilir ancak platforma kayıtlı olmak, bir firmanın doğal gaz dağıtım şirketi tarafından yetkilendirildiği anlamına gelmez.
Talep oluştururken yeni tesisat mı yoksa mevcut hatta tadilat mı istendiği, hangi cihazların bağlanacağı, mevcut sayacın ve tesisatın durumu gibi bilgiler açık yazılmalıdır. Teklif alındığında ise yetki doğrulaması ayrıca yapılmalı, proje ve gaz açma takibinin kimin sorumluluğunda olduğu netleştirilmelidir. Böyle kurulan bir süreçte keşif, proje, montaj ve gaz açma birbirinden kopuk işler değil, aynı teknik zincirin ardışık adımları olarak yönetilir.